Samenvatting
Weingut Rosi Schuster in Sankt Margarethen im Burgenland is een van die domeinen die je kent als je van Oostenrijkse rode wijn houdt – en dan specifiek van het stille, precieze soort. Hannes Schuster bewerkt ongeveer 14 hectare, verdeeld over zo'n 40 kleine percelen in zes dorpen ten westen en ten noorden van het Neusiedlermeer. Zijn hoofdthema's zijn Sankt Laurent en Blaufränkisch, aangevuld met witte wijnen van Grüner Veltliner, Furmint en Welschriesling. De wijnen zijn biologisch geteeld, spontaan vergist en gerijpt in gebruikt hout – koel, kruidig en verrassend ingetogen voor een streek die lang voor het tegenovergestelde stond.
Geschiedenis
Het verhaal begint eind jaren zeventig, toen Rosi en Franz Schuster in Sankt Margarethen met een handvol hectare begonnen. Zoals veel Burgenlandse wijnboeren van die tijd verkochten ze aanvankelijk vooral in de streek en bouwden ze hun eigen flessenlijn pas geleidelijk op. In de jaren negentig en het begin van de jaren 2000 stonden er – geheel in de tijdgeest – ook internationale rassen als Cabernet Sauvignon, Merlot en Chardonnay in het assortiment.
De breuk kwam met de volgende generatie. Hannes Schuster nam midden jaren 2000 de verantwoordelijkheid over (bronnen noemen jaartallen tussen 2005 en 2007) en stuurde het domein binnen enkele oogstjaren om: weg met de internationale rassen, terug naar de inheemse klassiekers Sankt Laurent en Blaufränkisch. Tegelijk startte de omschakeling naar biologische teelt, die begin jaren tien werd gecertificeerd.
De naam van zijn moeder bleef staan. Dat is geen marketingtruc maar een statement: het fundament – de oude percelen, de band met de buren in het dorp, decennia werk – komt van de generatie ervoor.
Ligging & terroir
Sankt Margarethen ligt aan de westrand van het Neusiedlermeer, tussen het Leithagebergte in het noorden en de heuvelrug van Rust in het zuiden. Het klimaat is Pannonisch: warme, droge zomers, veel zon, plus het grote ondiepe meer dat temperatuurschommelingen dempt. Koele lucht vanaf het Leithagebergte zorgt ervoor dat de nachten toch afkoelen – de voorwaarde voor wijnen met zuur en spanning in plaats van louter rijpheid.
De echte bijzonderheid van het domein is de versnippering: zo'n 40 kleine percelen liggen verspreid over Sankt Margarethen, Zagersdorf, Oslip, Schützen am Gebirge, Donnerskirchen en Müllendorf. Logistiek is dat lastig, maar het brengt een grote reeks bodems in het assortiment – van zandige kalk- en zandsteenbodems via schist tot zware, kleiige leem. Precies die verschillen wil Schuster hoorbaar maken, en daarom vinifieert hij per dorp in plaats van alles tot één domeinwijn te versnijden.
Stijl & filosofie
De handtekening laat zich in één woord samenvatten: terughoudendheid. In de wijngaard betekent dat biologische teelt, handmatige oogst, gematigde opbrengsten en een pluktijdstip dat mikt op fenolische rijpheid bij gematigd alcohol – veel rode wijnen van het domein blijven ruim onder wat in Burgenland lang gebruikelijk was.
In de kelder gebeurt bewust weinig. Most en pulp vergisten spontaan met de eigen gisten uit de wijngaard, de wijnen blijven lang op de fijne gist liggen en rijpen vooral in grote, gebruikte houten foeders. Nieuwe barriques spelen praktisch geen rol meer; zwavel wordt spaarzaam ingezet en klaren of filtreren gebeurt alleen als het nodig is. Zo ontstaan rode wijnen die het niet van dichtheid moeten hebben, maar van textuur, kruidigheid en drinkbaarheid – en die vaak pas na een paar jaar flesrijping echt opengaan.
Voor de witte wijnen geldt dezelfde logica. Opvallend is vooral de Furmint: het ras, vooral bekend uit Hongarije, kent in Burgenland een kleine, oude traditie maar overleeft er vandaag op zeer weinig hectare. Schuster hoort bij de producenten die het bewust weer hebben opgebouwd.
Bekende wijngaarden & wijnen
Het assortiment is geordend naar herkomst in plaats van naar rijpheidscategorie:
- Aus den Dörfern – de instapwijnen, samengesteld uit meerdere dorpen, zowel rood als wit
- Dorfkultur – de trede daarboven, eveneens dorpsoverstijgend maar uit strenger geselecteerde percelen
- Blaufränkisch Sankt Margarethen – de dorpswijn uit de thuisgemeente
- Blaufränkisch Müllendorf – van kalkrijke bodems in het noorden van het gebied
- Sankt Laurent Zagersdorf, onder meer uit de Ried Repistye – de bekendste wijngaardwijn van het domein
- Daarnaast kleine hoeveelheden witte wijn van Grüner Veltliner, Furmint en Welschriesling
De jaarproductie ligt rond de 50.000 flessen – een zeer bescheiden hoeveelheid gezien de reputatie van het domein.
Onderscheidingen
Rosi Schuster krijgt al jaren constant hoge beoordelingen in de Oostenrijkse wijngidsen en geldt in de internationale vakpers als een van de referenties voor Sankt Laurent – een druif die buiten Oostenrijk nauwelijks bekend is en die zelfs in Burgenland lang als lastig gold. Ook de Blaufränkisch-dorpswijnen duiken regelmatig op in de kopgroepen van proeverijen. Belangrijker dan losse punten is echter de stilistische rol van het domein: het hoort bij die groep Burgenlandse producenten die de Oostenrijkse rode wijn van krachtpatser naar koele, herkomstgedreven terroirwijn hebben gebracht.