Samenvatting
Wijngoed Graf Neipperg in Schwaigern, ten westen van Heilbronn, behoort tot de oudste en meest geschiedenisrijke huizen van Württemberg. Een deel van het wijngaardbezit van de familie is al voor 1248 gedocumenteerd, en in de slotkelders wordt sinds 1702 wijn gerijpt. Beroemd is het huis vooral om één druif: de graven van Neipperg brachten de lemberger in de 18e eeuw naar Württemberg en legden daarmee de basis voor de belangrijkste rode wijn van de streek. Vandaag leveren zo'n 30 hectare — met daaronder drie monopoliewijngaarden — droge, op hout gerijpte rode wijnen, door kalk getekende rieslings en aromatische specialiteiten.
Geschiedenis
De wortels van de familie von Neipperg reiken tot in de hoge middeleeuwen. In de 13e eeuw verrees de stamburcht Neipperg op de Heuchelberg; haar torens kijken nog steeds uit over de wijngaarden. Voor het jaar 1248 is wijngaardbezit van de familie gedocumenteerd, waarmee het goed een van de langst onafgebroken bewerkte wijnbedrijven van Duitsland is. Sinds 1702 wordt er gerijpt in de kelders van het slot van Schwaigern, die op middeleeuwse fundamenten rusten.
De meest ingrijpende wijnbouwkundige beslissing viel in de 18e eeuw: de graven van Neipperg haalden de lemberger — in Oostenrijk bekend als blaufränkisch — naar Württemberg. Wat begon als een adellijke druifimport werd de identiteit van een hele streek: de lemberger is vandaag het ras waarmee Württemberg internationaal überhaupt wordt herkend.
Het huis wordt tegenwoordig gezamenlijk geleid door Karl-Eugen Graf von Neipperg en Philipp Erbgraf zu Neipperg. De kelder is al vele jaren het domein van Bernd Supp, wiens gevoel voor een terughoudend gebruik van hout de stijl bepaalt. Een andere tak van de familie — Stephan von Neipperg — is sinds de jaren tachtig actief in Saint-Émilion in Bordeaux; de bedrijven staan echter los van elkaar.
Ligging & terroir
De wijngaarden liggen in het noorden van Württemberg tussen de heuvels van de Heuchelberg en het Zabergäu, in een van de warmste en droogste hoeken van het gebied. Bepalend zijn de bodems: keupermergel en schelpkalk (Muschelkalk). De kalk geeft de witte wijnen spanning en een zilte toets, de zware mergel levert de substantie voor de rode.
Drie wijngaarden bewerkt het goed als monopolie, dus in zijn eentje:
- Neipperger Schlossberg – de zuidhellingen direct onder de stamburcht, geclassificeerd als VDP.GROSSE LAGE; hier staan vooral lemberger en riesling.
- Schwaigerner Ruthe – iets meer dan zes hectare, eveneens VDP.GROSSE LAGE, met een eigen pershuis; de wijngaard kwam al in de 13e eeuw in Neipperg-bezit.
- Klingenberger Schlossberg – ingedeeld als VDP.ERSTE LAGE.
Op de hoger gelegen delen staan vooral traminer, de bourgognerassen en schwarzriesling, terwijl lemberger en riesling hun kerngebied op de Neipperger Schlossberg hebben.
Stijl & filosofie
De huisstijl is droog, helder en herkomstgericht. De rode wijnen worden consequent op structuur en houdbaarheid gebouwd: lange schilweking, rijping op hout — van de traditionele grote foeder tot de barrique — en terughoudendheid met nieuw eiken. Het resultaat zijn lembergers met donker fruit, kruidigheid en fijnkorrelige tannine, mijlenver van het cliché van een zachte, zoetige Württemberger.
Bij de witte wijnen staat de riesling centraal: gegroeid op schelpkalk, strak en mineraal in plaats van weelderig. De aromatische rassen zijn een specialiteit: traminer en muskaat horen bij de handtekening van het huis, aangevuld met pinot blanc. Aan de rode kant maken pinot noir, schwarzriesling en trollinger plus kleine hoeveelheden internationale rassen als merlot en syrah het assortiment compleet.
Bekende wijngaarden & wijnen
Het gamma volgt de VDP-piramide: goedwijnen als instap, dorpswijnen uit Schwaigern en Neipperg en daarboven de wijngaardwijnen. De top vormen de Große Gewächse uit de twee grote wijngaarden:
- Neipperger Schlossberg Lemberger GG – de klassieker van het huis, dicht en kruidig
- Neipperger Schlossberg Spätburgunder GG – bourgondisch van snit, met fijne kruidigheid
- Neipperger Schlossberg Riesling GG – kalkgedreven en lang houdbaar
- Schwaigerner Ruthe – lemberger en riesling uit de monopoliewijngaard met eigen pershuis
Een handelsmerk in het instapgamma zijn de cuvées P.+P. Rot en P.+P. Weiß, die de huisstijl toegankelijk vertalen.
Onderscheidingen
Voor veel critici is Graf Neipperg een van de constantste familiewijngoederen van Duitsland; in de toonaangevende wijngidsen staat het regelmatig bij de topbedrijven van Württemberg. Vooral de lembergers werden meermaals bekroond bij de Deutscher Rotweinpreis, de Duitse rodewijnprijs – het bewijs dat het ras dat de familie ooit naar de streek haalde hier nog altijd zijn maatstaf vindt.