Samenvatting
Wijngoed Nelles in Heimersheim is een van de oudste wijngoederen van Duitsland – en een van de toonaangevende adressen van de kleine rodewijnstreek Ahr. Al in 1479 wordt een zekere Peter Nelis genoemd als pachter van een wijngaard op de Landskrone; sindsdien verbouwt de familie Nelles hier druiven. Vandaag leiden Thomas Nelles en zijn zoon, keldermeester Philip Nelles, het bedrijf met rond 8 tot 9 hectare overwegend steile leisteenhellingen. Centraal staat de Spätburgunder (pinot noir), aangevuld met de Ahr-specialiteit Frühburgunder en een beetje Riesling. Het goed was aan de Ahr VDP-lid van het eerste uur en werd vooral bekend door zijn op barrique gerijpte B-lijn, waaruit twee keer de beste rode wijn van Duitsland voortkwam.
Geschiedenis
De geschiedenis van het wijngoed gaat verder terug dan die van bijna alle andere Duitse bedrijven. In 1479 duikt een Peter Nelis op in de administratie van burcht Landskron: als pachter van een wijngaard betaalde hij zijn pacht aan de burchtheren. Precies die wijngaard op de Landskrone hoort tot vandaag bij het goed – een zeldzaam geval van meer dan 500 jaar continuïteit op één plek.
Vele generaties lang bleef Nelles een klassiek familiebedrijf in Heimersheim, het oostelijkste wijndorp van de Ahr. De sprong naar de top van de streek maakte het goed onder Thomas Nelles. Hij koos consequent voor kwaliteit boven kwantiteit, liet zijn beste Spätburgunders op barrique rijpen en behoorde in 1994 tot de medeoprichters van de VDP-afdeling Ahr – een mijlpaal die de kleine streek op één lijn zette met de grote namen van de Duitse wijnbouw.
Inmiddels is de volgende generatie ingestapt: zoon Philip Nelles is als keldermeester verantwoordelijk voor de wijnen en werd in 2015 erkend als een van de beste jonge wijnmakers van Duitsland. Vader en zoon leiden het goed vandaag samen – inclusief hotel en restaurant, die van het wijngoed een pleisterplaats in het Ahrdal maken.
Ligging & terroir
Heimersheim ligt in het lagere Ahrdal, kort voordat de rivier in de Rijn uitmondt. De wijngaarden van het goed concentreren zich in Heimersheim met de wijngaarden Landskrone, Burggarten en Kapellenberg, en in het naburige Bad Neuenahr met Sonnenberg en Schieferlay. Vier daarvan – Burggarten, Landskrone, Schieferlay en Sonnenberg – zijn geclassificeerd als VDP.Große Lagen.
Het terroir is typisch Ahr: leisteen, daarnaast grauwacke en in de vlakkere delen lössleem. De hoge leisteenwanden van de steile hellingen slaan overdag de warmte op en geven die 's nachts aan de wijnstokken af – de reden waarom in dit noordelijke dal überhaupt grote rode wijnen kunnen rijpen. Het smalle, beschutte dal werkt als een warmtebuffer, terwijl de hoogte en de nabijheid van de Rijn voor voldoende koelte zorgen zodat de pinots hun frisheid behouden.
Een groot deel van het areaal ligt op steile hellingen die grotendeels met de hand bewerkt moeten worden. Dat betekent veel werk, maar ook lage opbrengsten en kleine, geconcentreerde bessen – de basis voor de dichtheid van de Nelles-wijnen.
Stijl & filosofie
Bij Nelles staat het idee centraal om het terroir van de wijngaard in de fles te krijgen. Philip Nelles omschrijft zijn werk als gecontroleerd niet-ingrijpen: de kwaliteit ontstaat in de wijngaard door rijpe, gezonde druiven, in de kelder wordt zo min mogelijk ingegrepen. De rode wijnen rijpen bij voorkeur op houten vaten – de toppers op barrique, zonder dat het hout het fijne fruit van de Spätburgunder overstemt.
Het goed werkt duurzaam en is gecertificeerd volgens de standaard Fair'n Green, die naast ecologische ook sociale en economische criteria meeweegt.
Stilistisch zijn de wijnen klassiek-elegante Ahr-pinots: rood fruit, fijne, zijdezachte tannines, merkbare leisteenmineraliteit en een flinke portie frisheid. De B-lijn – genoemd naar barrique-codes zoals B-52 en B-48 – vormt de top en laat zien hoeveel diepte en bewaarpotentieel Spätburgunder van de Ahr kan ontwikkelen. Naast de rode wijnen wordt van de Spätburgunder-druiven ook een Blanc de Noir gemaakt, en met Riesling en Grauburgunder zijn er kleine witte aanvullingen. Als vlaggenschip voert het goed bovendien een Spätburgunder met de naam 1 AHR.
Bekende wijngaarden & wijnen
De topwijnen komen uit de vier geclassificeerde Große Lagen van het goed:
- Heimersheimer Landskrone – de historische oorsprongswijngaard uit 1479, onder de burchtruïne Landskron
- Heimersheimer Burggarten – steile leisteenhelling, herkomst van krachtige Spätburgunders
- Bad Neuenahrer Sonnenberg – warme, zonnige wijngaard vlak bij het kuuroord
- Bad Neuenahrer Schieferlay – de naam zegt het al: pure leisteen
Tot de bekendste wijnen horen:
- Spätburgunder B-52 – de klassieker van de B-lijn, gerijpt op barrique
- Spätburgunder B-48 Großes Gewächs – dichte, lang houdbare wijngaardwijn
- Großes Gewächs uit Burggarten, Landskrone, Sonnenberg en Schieferlay
- Frühburgunder – de vroegrijpende, fluweelzachte variant van pinot noir, thuis aan de Ahr
- Blanc de Noir – wit geperste Spätburgunder als frisse zomerwijn
- 1 AHR – het vlaggenschip van het goed
Onderscheidingen
De eerste grote klapper leverde de Spätburgunder B-52 uit 1997, die in 2000 werd onderscheiden als beste Duitse rode wijn – in een tijd waarin Duitse rode wijnen internationaal nog nauwelijks serieus werden genomen. Tien jaar later herhaalde het goed dat succes: de B-48 Großes Gewächs werd uitgeroepen tot beste rode wijn van 2010 in Duitsland.
In 2015 werd Philip Nelles gerekend tot de beste jonge wijnmakers van Duitsland – een teken dat de generatiewissel geslaagd is. Als medeoprichter van de VDP.Ahr en met vier Große Lagen hoort Nelles vandaag vast bij de kopgroep van het Ahrdal en bewijst het dat meer dan 500 jaar traditie en een moderne rodewijncultuur elkaar niet bijten.
