Samenvatting
Het VDP.Weingut Knebel in Winningen is een van de spannendste kleine domeinen aan de Moezel. Op ongeveer acht hectare, bijna volledig beplant met riesling, ontstaan wijnen uit de geterrasseerde steile hellingen van de zogenoemde Terrassenmosel: dat laatste stuk rivier voor Koblenz waar de stokken op smalle richels boven het water staan, gedragen door droge stenen muurtjes. Sinds Matthias Knebel in 2008 de leiding overnam, is het huis van een klassieke zoetwijnproducent uitgegroeid tot een vast adres voor droge en halfdroge riesling. De Grosse Gewächse uit de Winninger Uhlen en de Röttgen horen inmiddels bij de referentiewijnen van de streek.
Geschiedenis
De familie Knebel is diep geworteld in Winningen: de wijnbouwtraditie van het huis gaat terug tot 1642. Eeuwenlang was dit een boerenbedrijf zoals er zoveel waren aan de Beneden-Moezel, met de wijngaard als onderdeel van gemengde landbouw en percelen die je alleen te voet bereikt.
De reputatie van het huidige domein werd gebouwd door Reinhard en Beate Knebel, die in de jaren negentig opvielen met expressieve, vaak zoete rieslings uit de Uhlen. Na het vroege overlijden van Reinhard Knebel zette Beate Knebel het bedrijf voort, tot Matthias Knebel het in 2008 als jonge wijnmaker overnam.
Matthias Knebel gooide het assortiment om: minder nadruk op zoete wijn, meer droge en halfdroge wijngaardwijnen die de verschillen tussen de afzonderlijke terrassen zichtbaar maken. In 2017 werd het domein opgenomen in de Verband Deutscher Prädikatsweingüter (VDP), een bevestiging van die koers. In november 2025 riep de VINUM Weinguide Deutschland hem uit tot wijnmaker van het jaar 2026 voor de Moezel.
Ligging & terroir
Winningen ligt aan de Terrassenmosel, het traject tussen Pünderich en Koblenz dat ook wel Untermosel of Beneden-Moezel heet. De hellingen zijn hier zo steil dat wijnbouw alleen mogelijk is op met de hand aangelegde terrassen, gedragen door kilometers droge stenen muren. Machines komen er nauwelijks aan te pas; vrijwel elke handeling gebeurt met de hand.
De ondergrond bestaat uit Devoonleisteen in verschillende vormen. Daar ontleent de wijngaard Winninger Uhlen precies zijn faam aan: hij valt uiteen in drie geologisch duidelijk gescheiden delen – Blaufüßer Lay, Laubach en Roth Lay – die elk een eigen wijntype opleveren. Blauwe leisteen, kalkhoudende leisteen en rode leisteen met kwartsiet en zandsteen geven wijnen die naast elkaar geproefd verbluffend verschillen. De naburige Röttgen is warmer en levert wat vollere, stuwendere rieslings.
Daar komt het microklimaat bij: de donkere leisteenmuren slaan warmte op en geven die 's nachts weer af, terwijl de nabijheid van de rivier voor vochtbalans zorgt. Het resultaat zijn volrijpe druiven met tegelijk een koele, goed aanwezige zuurgraad.
Stijl & filosofie
Knebels werkwijze in de kelder is bewust terughoudend. De most gist spontaan met de gisten uit de wijngaard, reincultuurgisten en klaringsmiddelen blijven achterwege, de gisting mag langzaam verlopen en de wijnen liggen lang op de fijne gist. Het doel is elke wijngaard, elk perceel en elk vat het eigen karakter te laten, in plaats van er een uniforme huisstijl overheen te leggen.
Stilistisch draait het om spanning in plaats van gewicht: de wijnen tonen een haast zilte mineraliteit, fijne kruiden- en citrustonen en een lange, slanke afdronk. De droge wijngaardwijnen hebben meestal een paar jaar fles nodig om open te komen. Daarnaast bottelt het domein nog altijd klassieke Prädikat-wijnen: Kabinett, Spätlese en, als het jaar het toelaat, zoete Auslese.
Bekende wijngaarden & wijnen
Het assortiment volgt de VDP-piramide: domeinwijn, dorpswijn Winningen en daarboven de wijngaardwijnen. De belangrijkste lagen zijn:
- Winninger Uhlen – Blaufüßer Lay, Laubach en Roth Lay (VDP.Grosse Lage), de drie geologische gezichten van de Uhlen
- Winninger Röttgen (VDP.Grosse Lage), warmer en krachtiger van expressie
- Winninger Brückstück en Winninger Hamm als verdere klassieke terrassenpercelen
De riesling „Von den Terrassen" is de toegankelijke ingang tot de stijl van het huis; de Grosse Gewächse uit Uhlen en Röttgen vormen de top.
Onderscheidingen
De wijnen van Knebel krijgen regelmatig hoge scores in de toonaangevende Duitse wijngidsen en in de internationale vakpers, vooral de Grosse Gewächse uit de Uhlen. De opname in de VDP in 2017 geldt als een belangrijke ridderslag voor het jonge bedrijf. In november 2025 onderscheidde de VINUM Weinguide Deutschland Matthias Knebel als wijnmaker van het jaar 2026 voor de Moezel, een bevestiging dat Winningen en de Moezelterrassen bij de Duitse rieslingtop horen.