Samenvatting
Wijngoed Emil Bauer & Söhne in Landau-Nußdorf is een van de meest opvallende familiebedrijven van de Palts (Pfalz) – en dat in dubbele zin. De broers Alexander en Martin Bauer leiden het bedrijf in de vijfde generatie en maakten het landelijk bekend met provocerende, humoristische etiketten. Achter de slogans zit een assortiment dat op zo'n 65 hectare een verrassend aantal druivenrassen samenbrengt: klassieke riesling en burgunders uit de zuidelijke Palts, naast mediterrane rassen die profiteren van een warmer klimaat. De stijl is droog, helder en toegankelijk: wijnen om te drinken, niet alleen om te bewonderen.
Geschiedenis
De wortels van het huis reiken terug tot de jaren twintig: Emil Bauer, grootvader en overgrootvader van de huidige generatie, legde in Nußdorf de basis. Zijn naam staat nog altijd op het bord, aangevuld met de „Söhne" (zonen) die het bedrijf decennialang hebben voortgezet.
Vanaf de jaren vijftig groeide het wijngoed gestaag. De broers Norbert en Arno Bauer bewerkten het zo'n veertig jaar en breidden het areaal flink uit. In 2011 droegen zij over aan Norberts zonen Alexander en Martin. Die twee brachten een radicaal andere uitstraling mee: Alexander is verantwoordelijk voor de kelder en de vinificatie, Martin voor merk, etiketten en verkoop. In plaats van krulletters en een burchtmotief kwamen er ineens wijnen met slogans waarover je discussieert – een breuk met de kijkgewoonten van de branche die dit kleine zuidelijke Paltse goed binnen een paar jaar landelijk zichtbaar maakte.
Ligging & terroir
Nußdorf ligt aan de rand van Landau in de zuidelijke Palts, aan de Zuidelijke Wijnroute (Südliche Weinstraße). Deze hoek van de Palts hoort bij de warmste en zonnigste wijnstreken van Duitsland: het Paltser Woud schermt de stokken naar het westen af, de Rijnvlakte houdt de nachten mild en meer dan 1.800 zonuren per jaar zijn hier geen uitzondering. Amandel- en vijgenbomen tussen de rijen zijn een vertrouwd beeld.
De wijngaarden liggen verspreid over meerdere gemeenten rond Nußdorf, Birkweiler en Appenhofen. De bodems lopen uiteen van löss en leem via schelpkalk tot verweerd bont zandsteen – een bandbreedte die verklaart waarom het goed zoveel verschillende rassen kwijt kan. Kalkrijke percelen geven structuur en ziltigheid aan de burgunders, terwijl warmere zandsteenlagen de rode rassen betrouwbaar laten uitrijpen.
Stijl & filosofie
De wijnen zijn vrijwel allemaal droog opgevoed, precies en nooit zwaar. Waar de broers op mikken is drinkbaarheid: fruit en frisheid voorop, hout alleen waar het de wijn iets geeft. De rieslings tonen typische Paltse rijpheid met heldere zuren, terwijl de burgunders – wit, grijs en blauw – het tweede grote zwaartepunt vormen en bijna de helft van het areaal beslaan.
Opvallend is de experimenteerdrift. Het goed begon vroeg met rassen die beter met stijgende temperaturen omgaan dan sommige klassiekers: petit verdot, nebbiolo, barbera, sangiovese, syrah, cabernet franc en sémillon staan tussen riesling en burgunders in de rijen. Dat is minder speels dan het lijkt: het is een praktijkproef voor hoe Paltse wijnbouw er in een warmer klimaat uit kan zien.
Daar komt de duurzaamheidsambitie bij: het bedrijf is gecertificeerd volgens Fair'n Green, een systeem dat ecologie, bedrijfsvoering en sociale verantwoordelijkheid samen beoordeelt. Thema's zijn biodiversiteit tussen de rijen, groenbedekking, het verkleinen van de CO2-voetafdruk en verpakking.
Bekende lagen & wijnen
Emil Bauer werd minder bekend door afzonderlijke wijngaardnamen dan door zijn etiketwijnen. Ze dragen slogans die commentaar leveren op de wijn zelf – zoals de Grauburgunder „Bullshit! Drink a real Grauburgunder", een knipoog naar de eenvormige pinot-grigiostijl, of een riesling onder het motto „No Sex, Drugs & Rock’n’Roll – just Riesling". De lijn is inmiddels het herkenningsteken van het huis en is breed te vinden in de handel, de horeca en online.
Daarnaast en daaronder staat een klassiek opgebouwd assortiment: huiswijnen voor elke dag, dorps- en rasgebonden wijnen met meer diepte, en topwijnen uit de beste percelen. De nadruk ligt op droge riesling, Weißburgunder en Grauburgunder, sauvignon blanc, plus Spätburgunder en blends van de internationale rassen. Rosé en mousserende wijn maken het geheel af.
Onderscheidingen
Voor een huis dat vooral om zijn etiketten opvalt, is de beoordelingskant opmerkelijk solide: Emil Bauer & Söhne staat regelmatig en met goede noteringen in de leidende Duitse wijngidsen – Gault&Millau, Falstaff, Vinum en Der Feinschmecker. Bij landelijke wedstrijden rond riesling en cuvées eindigden wijnen van het goed herhaaldelijk vooraan; in 2014 waren de broers bovendien genomineerd voor de Falstaff-titel „Newcomer van het jaar". Wijncriticus Stuart Pigott rekende hen tot de opvallende jonge Duitse wijnmakers.
Onder de streep is Emil Bauer een goed voorbeeld dat zelfspot en vakmanschap in de Palts prima samengaan: vind je de slogan op het etiket grappig, dan krijg je toch een serieuze wijn in je glas.